Διευθυντής Κοινοβουλευτικής Ομάδας ΣΥΡΙΖΑ


filippines-tufonas-xaigianhttp://www.avgi.gr

Tου Κώστα Ζαχαριάδη*

Οι εικόνες που μας έρχονται από τις μακρινές Φιλιππίνες, με τις χιλιάδες των νεκρών και τις βιβλικές καταστροφές, είναι άλλη μια απόδειξη ότι η κλιματική αλλαγή δεν είναι κάτι που θα συμβεί, αλλά συμβαίνει τώρα και καταστρέφει. Τον περασμένο Δεκέμβριο, την ώρα που ολοκληρωνόταν η διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για το κλίμα στην Doha, 1.100 Φιλιππινέζοι έχαναν τη ζωή τους από τον τυφώνα Bopha. Τη Δευτέρα 11 Νοεμβρίου, που ξεκίνησε στη Βαρσοβία ο νέος γύρος συζητήσεων σχετικά με τη λήψη δράσης ενάντια στην κλιματική αλλαγή, οι Φιλιππίνες μετρούσαν και πάλι χιλιάδες νεκρούς, θύματα του τυφώνα Χαϊγιάν.

Πριν από λίγες εβδομάδες, μία από τις σημαντικότερες επιστημονικές εκθέσεις στην Ιστορία ήρθε στη δημοσιότητα. Στις σελίδες της περιλαμβάνεται η πιο δυσοίωνη έως σήμερα εκτίμηση του πώς επηρεάζεται το κλίμα της Γης. Η κλιματική αλλαγή ίσως αποτελεί τη μεγαλύτερη πρόκληση για την ανθρωπότητα τον 21ο αιώνα, καθώς, σύμφωνα με όσα περιγράφονται στην έκθεση, αναμένεται ότι:

1. Θα διαφοροποιηθούν τα αποθέματα νερού, οδηγώντας δισεκατομμύρια ανθρώπους σε λειψυδρία, διαφοροποιώντας σημαντικά την αγροτική και λιγότερο τη βιομηχανική παραγωγή, ιδίως σε χώρες που δεν έχουν οργανωμένο σύστημα υποδομών.

2. Θα υπάρξει υποβάθμιση οικοσυστημάτων εξαιτίας της ερημοποίησης, του αυξημένου κινδύνου για πυρκαγιά και της κατάρρευσης της βιοποικιλότητας. Η καθημερινή εξαφάνιση ειδών που δεν έχουν καταγραφεί από τον άνθρωπο στερεί από το οπλοστάσιο της επιστήμης πολύτιμες πληροφορίες για την αντιμετώπιση ασθενειών και για την αξιοποίηση χημικών ουσιών και ενώσεων.

3. Ο διατροφικός παγκόσμιος χάρτης θα διαφοροποιηθεί σημαντικά, οδηγώντας πολλούς ανθρώπους στην πείνα, σε εμφύλιες συγκρούσεις, σε μαζικό κύμα μετανάστευσης

4. Η ακτογραμμή πολλών χωρών θα περιοριστεί με την άνοδο της στάθμης της θάλασσας, θα υποβαθμιστούν τα παραποτάμια δέλτα, γλυκά νερά θα γίνουν υφάλμυρα. Οι συνέπειες αυτών των αλλαγών θα είναι δυσβάστακτες για τις τοπικές οικονομίες, ιδίως των πιο αδύναμων χωρών, που θα καταρρεύσουν υπό το βάρος της κλιματικής πίεσης.

5. Η αυξημένη θερμοκρασία θα προκαλέσει αύξηση των αιφνίδιων θανάτων, ιδίως κατά τους θερινούς μήνες, όπου τα ακραία καιρικά φαινόμενα θα γίνουν ο κανόνας και όχι η εξαίρεση. Το θερμό καλοκαίρι που επέφερε χιλιάδες θανάτους ηλικιωμένων στη Γαλλία το 2003, οι καταστροφικές συνέπειες του τυφώνα Κατρίνα στις ΗΠΑ το 2005, έδειξαν με ρητό και κατηγορηματικό τρόπο ότι η κλιματική αλλαγή δεν αφορά μόνο τους αδύνατους και τους αναπτυσσόμενους, αλλά και τις πιο ισχυρές οικονομίες.

6. Ένα τεράστιο μεταναστευτικό τσουνάμι από περιβαλλοντικούς προσφυγές θα στοιβάζεται στα σύνορα των πιο εύρωστων οικονομικά χωρών.

Υπάρχει μεγάλη μερίδα του πολιτικού κόσμου της χώρας μας και των πολιτών που δημοσίως ισχυρίζονται ότι, με δεδομένη τη κατάσταση στα δημόσια οικονομικά της χώρας, είναι πολυτέλεια να ασχολούμαστε με ζητήματα περιβαλλοντικού περιεχομένου. Πρόκειται για ανεύθυνη και συντηρητική τοποθέτηση. Επιβάλλεται η δημιουργία ενός οικολογικού – αναπτυξιακού κοινωνικού συμβολαίου για την έξοδο της Ελλάδας από την κρίση. Σύμφωνα με παλαιότερες επιστημονικές εκθέσεις το ετήσιο κόστος της κλιματικής αλλαγής για τις ανεπτυγμένες χώρες θα φτάσει στο 1% – 4% του ΑΕΠ τους και στις αναπτυσσόμενες στο 5% – 10% του ΑΕΠ τους. Αν δε υπολογιστεί και το κόστος από «πολιτική αστάθεια» ή «κοινωνική αναταραχή», αυτό εκτοξεύεται από 5% έως 20%.

Σε κάθε περίπτωση, όμως, δεν μπορεί να μετρά το ΑΕΠ την ευημερία των λαών και την περιβαλλοντική ισορροπία. Η μονόπλευρη εστίαση στο Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν μάς έχει οδηγήσει στο σημείο που βρισκόμαστε σήμερα, δηλαδή στις κοινωνίες των χαοτικών ανισοτήτων και μεταξύ των κρατών, αλλά και εντός των κρατών. Μόνο εάν η οικολογική, η οικονομική και η κοινωνική διάσταση θεωρηθούν ως ενιαία «συμπαγής» ολότητα η μετάβαση προς μια οικονομία που θα εστιάζει στις περιβαλλοντικές και κοινωνικές ανάγκες είναι εφικτή.

Μέρος του παγκόσμιου κεφαλαίου θεωρεί ότι και τα μακροπρόθεσμα συμφέροντά του συνδέονται με τη σταθεροποίηση του κλίματος και με την, σε έναν βαθμό, αποδέσμευση από τα ορυκτά καύσιμα. Είναι το λεγόμενο «πράσινο» κεφάλαιο. Δεν μας αφήνει αδιάφορους αυτή η πτυχή διαφοροποίησης στην παγκόσμια οικονομία, αλλά η πολιτική πρόταση της Αριστεράς υπερβαίνει αυτή τη διαφοροποίηση. Η πολιτική πρόταση για ένα νέο πρότυπο παραγωγής και κατανάλωσης, σε τοπικό και διεθνές επίπεδο, είναι πιο επίκαιρο και πιο αναγκαίο από ποτέ. Ο προσανατολισμός των οικονομιών με βάση, όχι το αόρατο χέρι της αγοράς, που θα λύσει αυτομάτως όλα τα προβλήματα, αλλά την εξυπηρέτηση των κοινωνικών αναγκών στο πλαίσιο μιας βιώσιμης και αειφόρου ολοκληρωμένης ανάπτυξης, μπορεί να δώσει λύσεις.

Twitter: @CZachariadis

 * Ο Κ. Ζαχαριάδης είναι μέλος της Κ.Ε. και της Γραμματείας του Τμήματος Περιβάλλοντος του ΣΥΡΙΖΑ, βιολόγος, με μεταπτυχιακό «περιβάλλον και δημόσια υγεία»

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ετικετοσύννεφο

Αρέσει σε %d bloggers: